ilgiliforum facebook   ilgiliforum instagram   ilgiliforum youtube   ilgiliforum tumblr   ilgiliforum pinterest   ilgiliforum rss  

Canlıların Üreme Şekilleri

 
Bu konu ile benzer olabilecek diğer forum sayfaları
 
 
 
 
   

Canlıların Üreme Şekilleri

 

Canlıların Üreme Şekilleri nelerdir


Canlıların Üreme Şekilleri

Her canlının neslini devam ettirmek üzere kendine benzer yeni bireyler meydana getirmesi olayına üreme denir.
 
 A. EŞEYSİZ ÜREME
Eşey hücrelerinin oluşumu ve döllenme olmadan, bir atadan yeni bir canlının meydana gelmesine denir.
 

Eşeysiz üreme sonucu meydana gelen canlılar arasında görülen farklılıklar mutasyonlar ve modifikasyonlar sonucudur.

 1. Bölünerek Üreme
Bakteriler, mavi-yeşil alg'ler ve protista grubu canlıların (Amip,  Öglena vb.) çoğunda görülür. Genellikle vücudun (hücrenin) ikiye  bölünmesi şeklinde olur.
 
 2. Tomurcuklanmayla Üreme
Bir hücreli canlılardan bira mayası, çok hücreli canlılardan hidra, bitkilerden de ciğer otlarında görülür.
 
 Ana  canlının vücudunun bir kısmından meydana gelen tomurcuk (çıkıntı)  gelişerek ayrılır ve yeni bir ferdi oluşturur veya beraber bir arada  kalarak kolonileri meydana getirirler.
 
 3. Sporla Üreme (Sporogoni)
Sporla üremede rol oynayan sporlar, haploit canlılarda mitoz bölünmeyle,  diploit canlılarda mayoz bölünmeyle meydana gelir. Sporlar n  kromozomludur. Bu üreme şekli; bazı bir hücrelilerde, mantarlarda,  eğrelti otlarında, su yosunlarında ve kara yosunlarında görülür.
 
 4. Vejetatif Yollarla Üreme
Ana canlıdan düzensiz olarak kopan parçalar eksik kısımlarını tamamlayarak yeni bireyleri oluştururlar.
  • Regenerasyonla üreme : Bir gelişme biçimi sayılabilen yenilenme ya da regenerasyon olayı ile eşeysiz üreme de gerçekleştirilmiş olmaktadır.


Organizmanın kopan bir parçasını yeniden oluşturup tamamlaması olayında, kopan parça da tam bir birey oluşturabilmektedir.
Örneğin, deniz yıldızı, toprak solucanı ve planaryadan kopan her bir  parça kendini tamamlayıp yeni bireyi meydana getirebilir. Kertenkelede  kopan kuyruğun tamamlanması üreme değildir. Çünkü kopan parçadan yeni  bir canlı oluşmaz.
  • Bitkilerde Vejetatif Üreme : Çiçekli  bitkilerde görülen eşeysiz üreme şeklidir. Tarımla uğraşanlar vejetatif  üreme şekillerinden yararlanarak tam ataya benzer ürünler elde  etmektedirler. Çekirdeksiz üzüm, muz, portakal, mandalin, kavak, söğüt  ve bazı süs bitkileri vejetatif (eşeysiz) yolla çoğaltılır.
Bitkilerde, herhangi bir organa ait doku örneklerinin özel besiyerlerinde çoğaltılmasıyla yeni bireyler oluşturabilir. Bu yönteme ise "doku kültürü" denir.
 
B. EŞEYLİ ÜREME
Eşey bakımından farklı iki bireyden veya aynı bireyin farklı organlarından oluşan farklı kalıtsal yapıdaki gametlerin birleşerek zigotu meydana getirmesine eşeyli üreme denir.
Hayvanların çoğunda ve bazı bitkilerde (incir, dut vs.) dişi ve erkek  gametler eşey bakımından farklı bireylerde meydana gelir. Böyle  canlılara ayrı eşeyli denir. Bazı canlılarda ise üreme hücrelerini meydana getiren dişi ve erkek eşey bezleri aynı bireyde bulunur. Böyle canlılara hermafrodit (erselik) denir.
 
 1. Eşeyli Üremenin Esasları
Eşeyli üremede birleşen gametlerden biri dişi, diğeri erkek  özelliğindedir. Gametler (üreme hücreleri) her zaman haploid (n)  kromozomlu olup, çoğunlukla mayoz bölünmeyle oluşturulurlar. Döllenme ile iki gamet birleştirilerek zigot (2n) oluşturulur. Böylece türün kromozom sayısı korunmuş olur.
 
 2. Eşeyli Üreme Çeşitleri
 a. İzogami : Şekil  ve büyüklük bakımından aynı, kalıtsal yapısı farklı iki gametin  birleşip zigotu meydana getirmesi olayına denir. Bazı tek hücreli  alg'ler ve ipliksi yeşil su yosunlarında görülür.
 b. Anizogami (Heterogami): Şekil  ve büyüklük bakımından farklı iki gametin birleşip zigotu meydana  getirmesi olayına denir. İpliksi yeşil alglerden bazılarında çok küçük  bir erkek gamet ile çok iri yumurta hücresi birleşerek zigotu oluşturur.
 c. Oogami : Yüksek  yapılı bitkilerde, hayvanlarda ve insanda görülür. Dişi gamet (yumurta)  büyük, bol sitoplazmalı ve hareketsizdir. Erkek gamet (sperm) küçük, az  sitoplazmalı ve kamçılıdır.
 d. Metagenez (Döl Değişimi):  Bazı tek hücrelilerde (plazmodyum), bazı omurgasız hayvanlarda (deniz  anası), mantarlarda bütün çiçeksiz bitkilerde görülür. Canlının hayat  devrinde eşeyli ve eşeysiz üreme birbirini takip eder.
 e. Partenogenez : Yumurta  hücresinden döllenme olmadan yeni bir canlının meydana gelmesine denir.  Partenogenez olayı çoğunlukla arılar, karıncalar, yaprak bitleri, su  pireleri ile bazı çekirge ve kelebek türleri gibi omurgasız hayvanlarda  görülür.
 
 f. Konjugasyon (Kavuşma) : Kalıtsal  yapısı faklı iki hücrenin, aralarında oluşturdukları bir sitoplazmik  köprü sayesinde kalıtsal madde alış-verişi yapmalarıdır.
 
  g. Hermafroditizm : Bazı  türlerde, hem erkek hemde dişi organı bulunduran bireyler, kendi  kendilerini dölleyerek tek başlarına üremeyi sağlayabilirler. Ancak,  hermafrodit türlerin çoğunda yabancı döllenme tercih edilir.
Tenyalar, bezelye gibi bazı bitkiler hermafroditlikle üremenin en iyi örnekleridir.

ilgiliFORUM.com

 
 
Forumlar okunmak ve paylaşmak içindir...

 
 

 ~ 

Bu konunun linki : 

Yukarıdaki linki arkadaşlarınıza göndermek için kullanabilirsiniz ve bu sayfada; Canlıların Üreme Şekilleri hakkında bilgiler nedir yazıları veya şiirleri gibi sözleri veya resimleri Canlıların Üreme Şekilleri siteleri gibi benzer birçok forum konularını bulabilirsiniz.

 ~ 

Son Forum Mesajları

Kaynak linkimizi belirtmek koşulu ile her türlü bilgiyi kopyalayabilirsiniz. Forum içerisinde yazılan tüm mesajların hukuki sorumlulukları mesajları yazanlara aittir. Üyeler, üyelik sözleşmesi gereği bu kuralı kabul etmiş sayılır. Ziyaretçilerimiz bu forumu kullanmadan önce Forum Kurallarını okumak zorundadırlar. Aksi durumda meydana gelecek bütün olumsuz durumlardan ziyaretçilerin bizzat kendileri sorumludur. Sitemizde telif, kişi haklarına; yasalara aykırı olduğunu düşündüğünüz bir konu görürseniz bize aşağıdaki iletişim adresinden ulaşabilirsiniz.

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60 100, 150, 200, 250, 300, 350, 400, 450, 500, 550, 600, 650, 700, 750, 800, 850, 900, 950, 960

© 2006-2019 ilgiliFORUM.com