Dikkat! Kapıda ekmek krizi var
BUSE YILMAZ
Dövizdeki rekor ve enflasyonla ekmeğin fiyatı 3 TL’yi buldu. Halk ekmeğe ilgi arttı, kuyruklar geri döndü. Kurdaki düşüşle fiyatların azalması istikametinde beklenti oluştu lakin tarım siyasetlerindeki plansızlık vatandaşın cebini de tarlayı da vurdu. Bakan Pakdemirli “’Ben ziyan ettim’ diyen çiftçimiz yok” dese de arazi gerçekleri ekmek krizinin kapıya dayandığı ortaya koydu. Buna göre 1991’de 9.6 milyon hektar, 2014’te 7.9 milyon hektar olan buğday ekim alanları, 2020’de 6.9 milyon hektara indi. 1991’de Türkiye nüfusu 56 milyon ve yıllık üretim 20.4 milyon ton iken 2021’de nüfus 84 milyonu buldu, üretim 20 milyon tonun altına düştü.
“MALİYETLER DÜŞMEDEN FİYAT ARTIŞI ÖNLENEMEZ”
2002’de 1.1 milyon ton olan buğday ithalatı 2020’de 9.8 milyon tona yükseldi. TÜİK’e bakılırsa bu yıl da yüzde 67 arttı. İhracat ise son 7 yılda değişmedi, yıllık 7 milyon ton düzeyinde kaldı. Ziraat Mühendisleri Odası Lideri Baki Remzi Suiçmez; mazot, gübre, ilaç üzere girdilerdeki artışlar ve kuraklığa işaret etti. Üretimin 15 milyon tona düşebileceğini belirten Suiçmez “Gübresiz ekim çiftçinin üretimden çekilmesini hızlandıracak, ekim alanları daha da azalacak, dışa bağımlılık artacak. Yüksek fiyatlarla besin krizi devam edecek. Maliyetler düşmeden fiyat artışı önlenemez. Tahlil dış alıma bağımlılık değil, yerli üretim için somut tedbirlerin alınması” dedi.
EKMEKTE İNDİRİM YOK YENİ ARTIRIM GÜNDEMDE
Maliyet artışından temel besin unsuru ekmek de nasibini aldı. Ekmek fiyatı 3.5 lira olunca, halk ekmek büfeleri önünde bir daha kuyruklar başladı. Düşen kurla indirim beklentisi oluştu ancak üretici hala maliyetlerin katlandığını söz ediyor. TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Lideri Suiçmez, kurdaki düşüşün ekmek meblağlarına indirim olarak yansımayacağını, bilakis artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme gelebileceğini belirtti.
Merkez Bankası’nın peş peşe yaptığı faiz indirimleri ve siyasalların iletileri döviz kurlarının rekor üstüne rekor kırmasına niye oldu. Dolar 18’i, euro ise 20 lirayı aştı. Kurdaki artışlar başta ekmek fiyatı olmak üzere çabucak her şeye artırım olarak yansıdı. Ekmek meblağları fahiş oranda zamlanınca halk ekmek kuyrukları uzadı. Hükümetin ‘Kur Muhafazalı TL Vadeli Mevduat’ periyodunu başlatmasıyla kurlarda sert düşüşler yaşandı.
Son günlerde döviz kurunun düşüşüyle birlikte indirim beklentisi oluşurken, bu ‘düşüş’ ekmek fiyatlarına yansımadı. Kurlardaki düşüşün ekmek fiyatlarına artan maliyetlerden dolayı yansımayacağını aktaran TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Lideri Baki Remzi Suiçmez, indirim beklenmediğini bilakis doların düşmesine rağmen artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme geleceği tabir etti.
Çiftçinin, yanlış siyasetlerle bezdirilerek buğday üretiminden çekilmesiyle, tüketiciye yansıyacak hayli büyük bir besin enflasyonunun da kapıda olduğunu belirten Suiçmez “Döviz kurundaki artış, girdi ve üretim maliyetlerini çok yükselttiği günümüzde, döviz kurundaki nisbi azalışların tıpkı oranda maliyet kalemlerine yansımaması niçiniyle ekmek fiyatlarında indirim beklemiyoruz. Bilakis doların 7.5 TL’den 18.5 TL’ye yükselip son kararlarla 11.5 TL seviyelerine inmesine rağmen artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme gelmesi şaşırtan olmayacaktır” sözlerini kullandı. Buğday ithalatının artışına dikkat çeken Suiçmez “Dışa bağımlı mazot, gübre, ilaç üzere temel girdilerin döviz fiyatlarındaki artış niçiniyle daima yükselmesi, yetersiz dayanakların daha sonraki senelerda ödenmesi, ziraî kredi faizlerinin çiftçi lehine düzenlenmemesi üzere biroldukça niçinle çiftçi, buğday üretimini terk etmektedir” dedi.
‘GIDA KRİZİ KAPIDA’
Çiftçinin, yanlış siyasetlerle bezdirilerek buğday üretiminden çekilmesiyle, tüketiciye yansıyacak epeyce büyük bir besin enflasyonunun da kapıda olduğunu belirten Suiçmez “2022 yılında kuraklık tesiri yanında çok fiyatlar niçiniyle çiftçinin gübresiz ekim yapması çiftçinin üretimden çekilmesini hızlandıracak, ekim alanları daha da azalacak, maalesef dışa bağımlılık artacak, besin enflasyonu düşmeyerek tüketiciye yansıyacak yüksek fiyatlarla besin krizi devam edecektir. Bu olumsuz tabloyu düzeltmenin esas tahlili, üretim iktisadına dayalı kamucu tarım siyasetlerine geçmek, yerli üreticiyi ve üretimi somut tedbirlerle şartsız desteklemektir” sözleriyle yerli üreticinin desteklenmesinin tek tahlil yolu olduğunu söylemiş oldu.
BUĞDAY İTHALATI İDELOJİK VE POLİTİK TERCİH
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) bilgilerine göre Ekim 2020 ile Ekim 2021 içinde buğday ithalatı yüzde 67 arttığını belirten ZMO Lideri Baki Remzi Suiçmez, devletin bu kadar ithalata odaklanmasının niçininin iktidarın idare takımlarının ideolojik ve politik tercihi olduğunu belirtti. Suiçmez 1980’li senelerda tarımda da uygulanmaya başlanan ve günümüzde de devam eden ziraî Kamu İktisadî Teşebbüsü’lerinin (KİT) özeleştirilmesinin dışa bağımlılığı arttırdığını buğday dahil bir epeyce eserde hayli önemli problemler yaşanmasına niye olduğunun altını çizerek “2019-2020 pazarlama yılında 20.5 milyon ton üretime rağmen buğdayda kendimize yeterlilik oranı yüzde 89,5’tir. 2020-2021 üretim döneminde dövize bağlı mazot, gübre, ilaç üzere girdilerdeki yüksek artışların üretime olumsuz tesirine, bilhassa kuraklığa bağlı önemli randıman ve rekolte kayıpları da eklenince kendimize yeterlilik oranı daha da azalacaktır. TÜİK Bitkisel Üretim 1. İddiasında yüzde 7,3 azalışla 19 milyon tona inmesi beklenen buğday üretimi, 2. İddiasında yüzde 13,9 azalarak 17.6 milyon ton olarak öngörülmüştür. Arazi gerçekleri ortada iken 3. Varsayımda bu ölçünün 15 milyon ton düzebir daha inmesi şaşırtan olmayacaktır” dedi. ZMO Lideri, tahlilin, kısa orta ve uzun vadede arz açığımızın yerli üretimle karşılanmasının somut tedbirlerinin gecikmeden alınması olduğunu aktardı.
‘EKİM ALANLARININ DARALMASI DEVLETİN İHMALİDİR’
Remzi Suiçmez, yerli üretime odaklanmanın gerekliliğini vurgulayarak lakin stratejik bir eser olan buğdayın ekim alanları incelendiğinde, bariz bir daralmanın mevcut olduğu söylemiş oldu. Suiçmez “Türkiye’de 1991 yılında 9.6 milyon hektar, 2014 yılında 7.9 milyon hektar olan buğday ekim alanları, 2020 yılında 6.9 milyon hektara indi. 1991 yılında Türkiye nüfusu 56 milyon ve buğday üretimi 20.4 milyon ton iken, 2021 yılında nüfus 84 milyona ulaşırken buğday üretimi ise 20 milyon tonun altına düştü. Bu datalar bile uygulanan taraflı ve yanlış tarım siyasetleri kapsamında gereğince tedbir alınmadığının ve ziraî kamu idaresinin önemli dikkatsizliğinin somut göstergeleridir” diyerek devletin bu bahiste büyük dikkatsizliği olduğunu belirtti.
BUSE YILMAZ
Dövizdeki rekor ve enflasyonla ekmeğin fiyatı 3 TL’yi buldu. Halk ekmeğe ilgi arttı, kuyruklar geri döndü. Kurdaki düşüşle fiyatların azalması istikametinde beklenti oluştu lakin tarım siyasetlerindeki plansızlık vatandaşın cebini de tarlayı da vurdu. Bakan Pakdemirli “’Ben ziyan ettim’ diyen çiftçimiz yok” dese de arazi gerçekleri ekmek krizinin kapıya dayandığı ortaya koydu. Buna göre 1991’de 9.6 milyon hektar, 2014’te 7.9 milyon hektar olan buğday ekim alanları, 2020’de 6.9 milyon hektara indi. 1991’de Türkiye nüfusu 56 milyon ve yıllık üretim 20.4 milyon ton iken 2021’de nüfus 84 milyonu buldu, üretim 20 milyon tonun altına düştü.
“MALİYETLER DÜŞMEDEN FİYAT ARTIŞI ÖNLENEMEZ”
2002’de 1.1 milyon ton olan buğday ithalatı 2020’de 9.8 milyon tona yükseldi. TÜİK’e bakılırsa bu yıl da yüzde 67 arttı. İhracat ise son 7 yılda değişmedi, yıllık 7 milyon ton düzeyinde kaldı. Ziraat Mühendisleri Odası Lideri Baki Remzi Suiçmez; mazot, gübre, ilaç üzere girdilerdeki artışlar ve kuraklığa işaret etti. Üretimin 15 milyon tona düşebileceğini belirten Suiçmez “Gübresiz ekim çiftçinin üretimden çekilmesini hızlandıracak, ekim alanları daha da azalacak, dışa bağımlılık artacak. Yüksek fiyatlarla besin krizi devam edecek. Maliyetler düşmeden fiyat artışı önlenemez. Tahlil dış alıma bağımlılık değil, yerli üretim için somut tedbirlerin alınması” dedi.
EKMEKTE İNDİRİM YOK YENİ ARTIRIM GÜNDEMDE
Maliyet artışından temel besin unsuru ekmek de nasibini aldı. Ekmek fiyatı 3.5 lira olunca, halk ekmek büfeleri önünde bir daha kuyruklar başladı. Düşen kurla indirim beklentisi oluştu ancak üretici hala maliyetlerin katlandığını söz ediyor. TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Lideri Suiçmez, kurdaki düşüşün ekmek meblağlarına indirim olarak yansımayacağını, bilakis artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme gelebileceğini belirtti.
Merkez Bankası’nın peş peşe yaptığı faiz indirimleri ve siyasalların iletileri döviz kurlarının rekor üstüne rekor kırmasına niye oldu. Dolar 18’i, euro ise 20 lirayı aştı. Kurdaki artışlar başta ekmek fiyatı olmak üzere çabucak her şeye artırım olarak yansıdı. Ekmek meblağları fahiş oranda zamlanınca halk ekmek kuyrukları uzadı. Hükümetin ‘Kur Muhafazalı TL Vadeli Mevduat’ periyodunu başlatmasıyla kurlarda sert düşüşler yaşandı.
Son günlerde döviz kurunun düşüşüyle birlikte indirim beklentisi oluşurken, bu ‘düşüş’ ekmek fiyatlarına yansımadı. Kurlardaki düşüşün ekmek fiyatlarına artan maliyetlerden dolayı yansımayacağını aktaran TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Lideri Baki Remzi Suiçmez, indirim beklenmediğini bilakis doların düşmesine rağmen artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme geleceği tabir etti.
Çiftçinin, yanlış siyasetlerle bezdirilerek buğday üretiminden çekilmesiyle, tüketiciye yansıyacak hayli büyük bir besin enflasyonunun da kapıda olduğunu belirten Suiçmez “Döviz kurundaki artış, girdi ve üretim maliyetlerini çok yükselttiği günümüzde, döviz kurundaki nisbi azalışların tıpkı oranda maliyet kalemlerine yansımaması niçiniyle ekmek fiyatlarında indirim beklemiyoruz. Bilakis doların 7.5 TL’den 18.5 TL’ye yükselip son kararlarla 11.5 TL seviyelerine inmesine rağmen artan un, maya, su, elektrik maliyetleri niçiniyle ekmekte yeni artırımların gündeme gelmesi şaşırtan olmayacaktır” sözlerini kullandı. Buğday ithalatının artışına dikkat çeken Suiçmez “Dışa bağımlı mazot, gübre, ilaç üzere temel girdilerin döviz fiyatlarındaki artış niçiniyle daima yükselmesi, yetersiz dayanakların daha sonraki senelerda ödenmesi, ziraî kredi faizlerinin çiftçi lehine düzenlenmemesi üzere biroldukça niçinle çiftçi, buğday üretimini terk etmektedir” dedi.
‘GIDA KRİZİ KAPIDA’
Çiftçinin, yanlış siyasetlerle bezdirilerek buğday üretiminden çekilmesiyle, tüketiciye yansıyacak epeyce büyük bir besin enflasyonunun da kapıda olduğunu belirten Suiçmez “2022 yılında kuraklık tesiri yanında çok fiyatlar niçiniyle çiftçinin gübresiz ekim yapması çiftçinin üretimden çekilmesini hızlandıracak, ekim alanları daha da azalacak, maalesef dışa bağımlılık artacak, besin enflasyonu düşmeyerek tüketiciye yansıyacak yüksek fiyatlarla besin krizi devam edecektir. Bu olumsuz tabloyu düzeltmenin esas tahlili, üretim iktisadına dayalı kamucu tarım siyasetlerine geçmek, yerli üreticiyi ve üretimi somut tedbirlerle şartsız desteklemektir” sözleriyle yerli üreticinin desteklenmesinin tek tahlil yolu olduğunu söylemiş oldu.
BUĞDAY İTHALATI İDELOJİK VE POLİTİK TERCİH
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) bilgilerine göre Ekim 2020 ile Ekim 2021 içinde buğday ithalatı yüzde 67 arttığını belirten ZMO Lideri Baki Remzi Suiçmez, devletin bu kadar ithalata odaklanmasının niçininin iktidarın idare takımlarının ideolojik ve politik tercihi olduğunu belirtti. Suiçmez 1980’li senelerda tarımda da uygulanmaya başlanan ve günümüzde de devam eden ziraî Kamu İktisadî Teşebbüsü’lerinin (KİT) özeleştirilmesinin dışa bağımlılığı arttırdığını buğday dahil bir epeyce eserde hayli önemli problemler yaşanmasına niye olduğunun altını çizerek “2019-2020 pazarlama yılında 20.5 milyon ton üretime rağmen buğdayda kendimize yeterlilik oranı yüzde 89,5’tir. 2020-2021 üretim döneminde dövize bağlı mazot, gübre, ilaç üzere girdilerdeki yüksek artışların üretime olumsuz tesirine, bilhassa kuraklığa bağlı önemli randıman ve rekolte kayıpları da eklenince kendimize yeterlilik oranı daha da azalacaktır. TÜİK Bitkisel Üretim 1. İddiasında yüzde 7,3 azalışla 19 milyon tona inmesi beklenen buğday üretimi, 2. İddiasında yüzde 13,9 azalarak 17.6 milyon ton olarak öngörülmüştür. Arazi gerçekleri ortada iken 3. Varsayımda bu ölçünün 15 milyon ton düzebir daha inmesi şaşırtan olmayacaktır” dedi. ZMO Lideri, tahlilin, kısa orta ve uzun vadede arz açığımızın yerli üretimle karşılanmasının somut tedbirlerinin gecikmeden alınması olduğunu aktardı.
‘EKİM ALANLARININ DARALMASI DEVLETİN İHMALİDİR’
Remzi Suiçmez, yerli üretime odaklanmanın gerekliliğini vurgulayarak lakin stratejik bir eser olan buğdayın ekim alanları incelendiğinde, bariz bir daralmanın mevcut olduğu söylemiş oldu. Suiçmez “Türkiye’de 1991 yılında 9.6 milyon hektar, 2014 yılında 7.9 milyon hektar olan buğday ekim alanları, 2020 yılında 6.9 milyon hektara indi. 1991 yılında Türkiye nüfusu 56 milyon ve buğday üretimi 20.4 milyon ton iken, 2021 yılında nüfus 84 milyona ulaşırken buğday üretimi ise 20 milyon tonun altına düştü. Bu datalar bile uygulanan taraflı ve yanlış tarım siyasetleri kapsamında gereğince tedbir alınmadığının ve ziraî kamu idaresinin önemli dikkatsizliğinin somut göstergeleridir” diyerek devletin bu bahiste büyük dikkatsizliği olduğunu belirtti.